Séreign

Séreign LSR skiptist í séreignardeild sem er séreignarlífeyrissjóður stofnaður 1. janúar 1999 og tilgreinda séreignardeild sem var stofnuð 1. júlí 2023 eftir að lög um lífeyrissjóði nr. 129/1997 tóku breytingum 1. janúar sama ár. Frá upphafi hefur LSR lagt áherslu á örugga vörslu séreignarsparnaðar, góða þjónustu við sjóðfélaga, góða ávöxtun og lágan rekstrarkostnað.  

Árið 2025 var síðasta árið sem fjárfestingarleiðirnar Leið I, Leið II, Leið III og Tilgreind séreign voru starfræktar, því þann 1. janúar 2026 var leiðunum fækkað úr fjórum í tvær og bera nýjar fjárfestingarleiðir heitin Verðbréfaleið og Innlánaleið. 

Við breytinguna voru verðbréfasöfn Leiðar I, Leiðar II og Tilgreindrar séreignar sameinuð í Verðbréfaleið. Leið III fékk nýtt nafn, Innlánaleið, en breyttist ekki að öðru leyti. Sjóðfélagar í séreignardeild geta ávaxtað iðgjöld sín í fyrrnefndum fjárfestingarleiðum en sjóðfélagar í tilgreindri séreignardeild geta aðeins ávaxtað iðgjöld sín í Verðbréfaleið.

Hrein eign Séreignar LSR í árslok 2025 var 33.549 m.kr. og hefur hún vaxið um 20.194 m.kr. á síðastliðnum tíu árum. Á þeim árum hafa fjárfestingartekjur numið 15.247 m.kr. og eru 75,5% af vexti eigna á tímabilinu tilkomin vegna ávöxtunar. Á árinu 2025 greiddu að meðaltali 3.386 sjóðfélagar iðgjöld til Séreignar LSR í hverjum mánuði.

Fjárfestingarleiðir

Frá ársbyrjun 2026 geta sjóðfélagar í séreignardeild ávaxtað iðgjöld sín í Verðbréfaleið og Innlánaleið en sjóðfélagar sem safna í Tilgreinda séreign ávaxta iðgjöld sín í Verðbréfaleið. Markmiðið með fækkun séreignarleiða úr fjórum í tvær var að einfalda séreignarþjónustuna, auka gagnsæi, halda rekstrarkostnaði í lágmarki og gera LSR kleift að skila þannig sem mestri ávöxtun beint til sjóðfélaga.

Fjárfestingarstefna Verðbréfaleiðar tekur mið af fjárfestingarstefnu A-deildar en með því næst ákveðin samlegð í rekstrinum sem eykur skilvirkni við eignastýringu og umsýslu séreignarleiðanna. Eignasafn leiðarinnar byggist á blöndu hlutabréfa og skuldabréfa þar sem tekin er skýrt skilgreind áhætta í fjárfestingum með von um hærri ávöxtun til lengri tíma. 

Í Innlánaleið eru fjármunir geymdir á verðtryggðum og óverðtryggðum innlánsreikningum sem lágmarkar áhættu og sveiflur í ávöxtun.

Verðbréfaeign

Í árslok 2025 nam verðbréfaeign Séreignar LSR 33.549 m.kr. Talsverðar sveiflur voru á innlendum og erlendum verðbréfamörkuðum á árinu en allar fjárfestingarleiðir skiluðu jákvæðri raunávöxtun. Samsetningu eignasafna þeirra fjögurra leiða sem boðið var upp á í Séreign LSR á árinu 2025 má sjá í töflunni hér fyrir neðan.

Nafnávöxtun Leiðar I á árinu 2025 var 6,4% og var hrein raunávöxtun ársins 2,5%. Síðustu fimm árin er meðaltal hreinnar raunávöxtunar 0,6% og 10 ára meðaltalið er 3,7%.   

Nafnávöxtun Leiðar II á árinu 2025 var 7,4% og var hrein raunávöxtun ársins 3,4%. Fimm ára meðaltal hreinnar raunávöxtunar er -0,3% og 10 ára meðaltal 2,5%.  

Nafnávöxtun Leiðar III á árinu 2025 var 5,6% og var hrein raunávöxtun ársins 1,7%. Síðustu fimm árin er meðaltal hreinnar raunávöxtunar 0,9% og 10 ára meðaltal 1,3%.  

Nafnávöxtun Tilgreindar séreignar 2025 var 6,2% og var hrein raunávöxtun ársins 2,3%. Þar sem árið 2025 er annað heila starfsár leiðarinnar eru hvorki til 5 né 10 ára meðaltöl fyrir leiðina. 

Hefðbundinn séreignarsparnaður býðst til viðbótar við lögbundinn lífeyrissparnað og er sparnaðurinn persónuleg eign hvers og eins. Launþegar geta greitt á bilinu 2-4% af heildarlaunum sínum í séreignarsparnað og fá þá 2% mótframlag frá launagreiðanda og er því um beina launahækkun að ræða. Séreign LSR er með rýmri aðildarreglur en aðrar deildir sjóðsins og er í flestum tilvikum nóg að hafa einhverja tengingu við LSR eða þau aðildarfélög sem greiða til sjóðsins til að geta safnað í Séreign LSR. 

Tilgreind séreign er um margt svipuð hefðbundinni séreign, nema að því leyti að iðgjaldagreiðslur eru hluti af 15,5% skylduiðgjaldi sjóðfélaga og lækkar þá framlag í samtryggingarsjóð sem því nemur. Hægt er að verja allt að 3,5% af launum í tilgreinda séreign.

Hægt er að ráðstafa séreignarsparnaði við kaup eða byggingu á fyrstu fasteign eða til að auka við ráðstöfunartekjur eftir 60 ára aldur. Á árinu 2025 var einnig í gildi almenn heimild til að ráðstafa séreignarsparnaði inn á húsnæðislán upp að ákveðnu hámarki sem rann út um áramótin. Frá 60 ára aldri getur sjóðfélagi fengið séreignarlífeyri greiddan í einu lagi eða dreift greiðslum yfir lengri tíma. Útgreiðslur úr tilgreindri séreign geta hafist frá 62 ára aldri. Við fráfall sjóðfélaga erfist séreignarsparnaður að fullu samkvæmt reglum erfðalaga.

Meðalaldur virkra sjóðfélaga í Séreign LSR var 51 ár í árslok 2025. Iðgjaldagreiðslur til Séreignar LSR vegna ársins 2025 námu 2.280 m.kr. en af þeim var 505 m.kr. ráðstafað sem greiðslu inn á úrræði vegna fasteignakaupa. Endanlegar iðgjaldagreiðslur voru því 1.775 m.kr. Meðalfjöldi virkra sjóðfélaga var 3.386 á árinu.

Útborgun séreignarlífeyris nam 1.306 m.kr. á árinu 2025 sem er aukning um 16,1% á milli ára. Alls fengu 753 sjóðfélagar greiðslur úr séreignarsjóði LSR á árinu 2025.